Subiektywnie o finansach

Produkty strukturyzowane to dziś jedna z trzech - obok lokat i funduszy inwestycyjnych - najważniejszych nóg, na których bankowa ośmiornica buduje swoją potęgę po stronie pozyskiwania pieniędzy pod kredyty. Choć sam mam w swoim prywatnym portfelu inwestycyjnym kilka produktów strukturyzowanych, to daleki jestem od wychwalania ich pod niebiosa. Duża część tego typu ofert jest tak skrojona, by klienci mieli w ręku tylko miraże zysków. Zaś bank dużą szansę na to, że na koniec inwestycji nie będzie musiał wypłacić ani grosza ponad to, co wpłacił klient.

Wśród ostatnich bankowych ofert „struktur” szczególnie rozczuliła mnie ta, którą wprowadził do sprzedaży Bank Millennium. Chodzi o lokatę strukturyzowaną „Polscy giganci”, w której zyski zależą od kursów giełdowych sześciu wielkich polskich firm. Można zarobić 9% w skali roku o ile na koniec inwestycji (po roku właśnie) ceny przynajmniej pięciu z sześciu firm będą takie same lub wyższe, niż na starcie. Proste? Owszem. Aż za bardzo.

Zerknąłem na listę spółek, które występują w „Polskich gagantach”. Są dwa wielkie banki PKO BP i Pekao, są surowcowi potentaci Orlen i KGHM, są wreszcie spółki z branż defensywnych - Telekomunikacja i PGNiG. Jakie jest prawopodobieństwo, że cała szóstka (albo przynajmniej piątka) firm za rok będzie droższa niż dziś? Nie jestem wróżką, ale odnoszę wrażenie, że ci, którzy w Banku Millennium dobierali magiczną szóstkę, nie mieli wcale ochoty wybrać spółek, które mają dać klientom największą szansę na sukces.

Dlaczego w szóstce nie ma żadnej ze spółek budowlanych, deweloperskich, które najbardziej dynamicznie rosną w dobrych czasach? Zamiast nich mamy spółki wybitnie defensywne, które potrafią stać w miejscu nawet w czasie wielkiej hossy. To Telekomunikacja, której przychody spadają i która traci udziały w rynku oraz PGNiG, który działa na rynku regulowanym i jest mało podatny na zmiany giełdowej koniunktury. Zobaczcie sami wykresy kursów obu tych spółek za okres ostatnich pięciu lat, a więc obejmujący nie tylko ostatnią bessę, ale i wcześniejszą hossę na giełdzie.

Powyżej był wykres Tepsy (zwróćcie uwagę na słaby rok 2006 i bardzo słaby w stosunku do rynku rok 2009). A poniżej PGNiG, zatrważająco stabilny w 2006 r. i też nie dający zarobić w ostatnich miesiącach.

Przypadek? Może. Wybór spółek na podstawie wysokiej kapitalizacji? Niewykluczone. Ale moim zdaniem, przy takim zestawie koszyka spółek biorących udział w całej zabawie, szanse inwestora na to, że zarobi jakiekolwiek pieniądze zostały zgrabnie okrojone. A nawet jeśli założymy pozytywny scenariusz i zakończenie lokaty „zwycięstwem” klienta, to i tak będzie to gorzkie zwycięstwo. Bo co to jest 9% rocznego zysku, skoro na zwykłej lokacie tu i ówdzie można jeszcze wyciągnąć 6%?