Subiektywnie o finansach

Jestem cięty na polisy łączące ubezpieczenie na życie z inwestowaniem pieniędzy. Unikam tego typu miksów, bo uważam, że są nieprzejrzyste i nieefektywne - opłaty pobierane przy inwestowaniu są wysokie, zaś warunki ubezpieczenia na życie zagmatwane. Na domiar złego łączenie celów oznacza, że suma ubezpieczenia na życie nie może być zbyt wysoka, żeby zostały pieniądze na inwestowanie. A z kolei od inwestowania pobiera się takie prowizje, że po kilku latach na rejestrach może być mniej pieniędzy, niż klient wpłacił. Powiem szczerze: mam wrażenie, że firmy ubezpieczeniowe produkują tego typu miksy głównie po to, by wyciskać z klientów pieniądze.

Aby wszystko jeszcze mocniej zamotać, polisy są ubierane w ogólne warunki ubezpieczenia, tzw. OWU, których przeważnie nie da się zrozumieć bez doktoratu z finansów. O to dbają suto opłacani prawnicy ubezpieczycieli, którzy mają we krwi zamienianie prostych wyrazów na bełkotliwe. Oczywiście wszystko pod przykrywką „skomplikowanego prawa” oraz „przeregulowania branży finansowej” oraz „przesadnych wymagań nadzoru”. Krwiożerczo się więc zaśmiałem kiedy wpadły mi w ręce dokumenty dotyczące polisy „Sposób na przyszłość”. To nowe ubezpieczenie na życie, wprowadzone kilka tygodni temu przez ING Życie. Wcześniej widziałem zresztą w TV kilka grzecznych i niewychylających się nadmiernie spod utartego szymelka, sztampowych spotów reklamowych.

Czytaj też: Nowe konto w ING pomysłem na długie oszczędzanie?

Powiem szczerze: abstrahując od samego ubezpieczenia, o którym napiszę coś za chwilę, jestem pod wrażeniem ogólnych warunków ubezpieczenia, które ING przygotowała w ramach „Sposobu na przyszłość”. Nie widziałem jeszcze OWU napisanych tak przejrzyście, możliwie zrozumiałym językiem, odessanych z prawniczego slangu. Na pierwszych pięciu stronach pt. „Jak znaleźć swój sposób na zycie” jest opis podstawowych cech polisy i odpowiedzi na najważniejsze pytania, np. jak wybrać zakres ubezpieczenia, jak działa polisa, jaka jest różnica między częścią ochronną i inwestycyjną, jakie ponosi się opłaty, jak długo trwa ubezpieczenie, czy można się z niego wycofać lub czasowo je zawiesić. ING nie ukrywa np. wysokiej prowizji od pieniędzy kierowanych przez klienta do części inwestycyjnej w pierwszym roku lub opłat za wycofanie się z polisy w pierwszych kilku latach.

W dalszej części OWU są warunki umów podstawowych i dodatkowych. Bite 60 stron, więc na pozór istny hardcor. Ale... to się jakoś czyta! Poszczególne artykuły OWU są zatytułowane w prosty sposób: „Co oznaczają używane pojęcia?”, „Jak długo trwa umowa?”, „Co obejmuje ubezpieczenie?”, „W jaki sposób można ponownie zawrzeć umowę ubezpieczenia?”, „Jak podwyższyć lub obniżyć sumę ubezpieczenia?”, „Jakie są obowiązki właściciela polisy?”, „Jakie opłaty pobiera ING Życie?”, „Czy można zaprzestać opłacania składki?”, „Co należy zrobić, aby ING Życie wypłaciło odszkodowanie?”. Już ten prosty zabieg sprawia, że lektura OWU nie odrzuca. Tytuły są wypisane dużą, pomarańczową i mocno artystyczną czcionką (to ma sugerować „lekkość” dokumentu), a w środku każdego artykułu są przeważnie maksymalnie po trzy-cztery punkty, napisane z dużymi odstępami, żeby nie zmęczyć odbiorcy. Kolejny plus dla ING.

Czytaj też: Sprzedawcy polis inwestycyjnych nie mówią nam całej prawdy

Tyle o OWU. Uważam, że inni ubezpieczyciele, a także bankowcy powinni się od ING uczyć jak konstruować dokumenty dla klientów. Nie wszystko da się uprościć. Definicje pojęć z umowy muszą niestety mieć charakter formalny. Ale np. tam gdzie inni piszą, że „Ubezpieczający jest zobowiązany niezwłocznie poinformować...”, tu czytamy znacznie mniej inwazyjne: „ING Życie powinno być zawiadomione o zajściu zdarzenia objętego ubezpieczeniem”. To samo, ale brzmi nieco lepiej, prawda? W kilku miejscach OWU znalazłem też ostrzeżenia klientów przed nieporozumieniami. Np. w części dotyczacej umowy dodatkowej obejmującej nieszczęśliwy wypadek dodano - choć pewnie nie było to niezbędne - informację, że „za przyczynę zewnętrzną, która spowodowała nieszczęśliwy wypadek, nie uznaje się choroby”. A pod spodem od razu definicja - czym różni się nieszczęśliwy wypadek od choroby. Ostatnio opisywałem w blogu sprawę, która wynikła prawdopodobnie właśnie z pomylenia przez klienta nieszczęśliwego wypadku z chorobą I wiem, że ludziom się te dwie rzeczy mylą. Fajnie, że w ING to zauważyli i wytłumaczyli.

A samo ubezpieczenie? Cóż, jest to miks, więc siłą rzeczy nie powala mnie na kolana. Ale doceniam, że jest znacznie lepiej skonstruowane, niż przeciętna polisa ochronno-inwestycyjna. Po pierwsze dlatego, że jej struktura jest przejrzysta. ING odchodzi od modelu „czarnej skrzynki”, w której klientowi sprzedaje się mało klarowny pakiet w określonej cenie. Tu mamy umowę podstawową, w której ubezpiecza się tylko życie danej osoby (lub również jej rodziny) i dopiero do niej dokupujemy ewentualne usługi dodatkowe. Można więc dokupić polisę od śmierci wskutek nieszczęśliwego wypadku, wskutek wypadku komunikacyjnego, od trwałego inwalidztwa wskutek nieszczęśliwego wypadku, od pobytu w szpitalu lub operacji, od poważnego zachoworania oraz niezdolności do samodzielnego życia i pracy.

Osobno dokupuje się też polisę inwestycyjną, która jest tu tylko kolejnym klockiem, niepowiązanym z ubezpieczeniem życia.  W tej części nie ma skomplikowanego systemu opłat i prowizji, charakterystycznego w ubezpieczaniach typu Aegon, czy Skandia. Klient musi zadeklarować składkę miesięczną (co najmniej 50 zł) i przez pierwszy rok połowę wpłaconych pieniędzy oddaje ING w ramach prowizji. A potem już 100% pieniędzy jest inwestowane w funduszach inwestycyjnych. ING pobiera 2% opłaty za zarządzanie, ale tylko wtedy jeśli klient wykupi jeden z dwóch portfeli modelowych, czyli zleci wybór funduszy ekspertom z ING. Jeśli fundusze wybierze sam - nie ponosi już żadnych dodaktowych opłat. Te 50% składki potrącane w pierwszym roku to dużo, ale przecież znam polisy, w których w pierwszym roku klientowi zabiera się 90% pieniędzy. A poza tym doceniam przejrzystość tego układu - firma zabiera prowizję raz, a dobrze, bez żadnych skomplikowanych wzorów.

Czytaj też: Złoty Środek to droga donikąd. Mówią o tym nawet agenci Axy

ING zachęca do rodzinnego ubezpieczania się za pomocą systemu zniżek. To akurat mało znaczący gadżet, bardziej cieszy mnie mniej restrykcyjna, niż w innych ubezpieczniach tego typu, polityka trzymania klientów za gardło. Z polisy ING nie można wycofać się całkiem bezkosztowo, ale warunki są znacznie łagodniejsze, niż w wielu konkurencyjnych produktach. Prowizja karna zaczyna się od 30% wypłacanej kwoty w pierwszym roku i schodzi do zera po sześciu latach. Dość elastyczny jest też system zaiweszeń opłacania składki w razie kłopotów finansowych rodziny - bez konsekwencji można zawiesić płacenie składki na rok.

Umowy dodatkowe w ramach części ochronnej mają oczywiście rafy, ale są one dość jasno wyklarowane w OWU. Oto kilka z nich, które zauważyłem. Np. w ramach umowy dodatkowej, obejmującej trwałe inwalidztwo, zastosowano definicję, która sprawia, że mało który klient „załapie się” na wypłatę 100% sumy odszkodowania. ING Życie definiuje bowiem całkowite inwalidztwo jako „całowitą, bezterminową i nieodwracalną niezdolność do wykonywania jakiejkolwiek pracy zarobkowej”. To oznacza, że np. po ciężkiej chorobie wątroby i jej częściowym wycięciu ubezpieczony dostanie najwyżej 20% sumy ubezpieczenia. Za utratę nerki - tylko 30%. Za utratę stopy - 50%. Za utratę nogi - 70%. Za utratę dłoni - 60%.

Co do pobytu w szpitalu, to ING wypłaci pieniądze dopiero wtedy jeśli pobyt tam przekroczy nieprzerwane trzy dni. Jeśli zaś chodzi o świadczenie z tytułu operacji, to też warto przeczytać dokładnie zastrzeżenia, bo nie każda operacja podpada pod wypłatę świadczenia. Np. rekonstrukcja więzadeł lub ścięgien jest w ogóle wyłaczona z ubezpieczenia. Dla mnie, jako osoby uprawiającej sport i miewającej kłopoty z kostką u nogi, jest to dość poważny defekt polisy. ING nie zapłaci też za operację korygującą wzrok (z wyjątkiem zeza), za operację stulejki oraz za łyżeczkowanie jamy macicy (np. po poronieniu). Poza tym większość operacji jest zakwalifikowana w OWU do niskich kategorii, powodujących wypłatę tylko 10-25% sumy ubezpieczenia. Np. wycięcie woreczka robaczkwego ING wycenia tylko na 25% sumy ubezpieczenia, tak samo jak np. wycięcie pęcherzyka żółciowego. .

Co do umowy dodatkowej obejmującej poważną chorobę to nie chciałbym wchodzić w szczegóły wyłaczeń, ale warto zapoznać się z katalogiem chorób, które ING zalicza do poważnych zachorowań. Jest to nowotwór złośliwy (z wyłączeniem raka nieinwazyjnego, czerniaka we wczesnej fazie rozwoju, nowotworów współistniejących z HIV, wczesnego raka tarczycy, gruczołu krokowego itp.), zawał serca (ale tylko pierwszy w życiu zawał!), niezłośliwy guz mózgu, udar mózgu (pod warunkiem generowania skutków przez co najmniej 60 dni), schyłkowa niewydolność wątroby, choroby Alzheimera i Parkinsona, trwała niewydolność  śpiączka i zarażenie HIV. Oczywiście ING nie wypłaci nic jeśli choroba, na którą zapadł jej klient, była zdiagnozowana lub leczona jeszcze przed zawarciem polisy. Ale to akurat standardowe zastrzeżenie.

W sumie jednak najważniejsza dobra wiadomość to fakt, że polisa „Sposób na przyszłość” nie jest przeciążona prowizjami w części inwestycyjnej, część ta jest dobrze wyseparowana z części ochronnej, a część ochronna z kolei ma przejrzystą konstrukcję klockową, zaczynającą się od zwykłego życiowego auto-casco, do którego można dokładać dodatkowe ubezpieczenia. A wszystko jest sprzedawane w klarownym, miłym dla oka, uczciwym opakowaniu. Nie sprawdzałem jedynie wysokości składek w ramach polis ING, ale to już jest zupełnie inna historia.

”SUBIEKTYWNIE O FINANSACH” JEST NA FACEBOOKU! Chcesz podyskutować o powyższym wpisie? Masz własną opinię lub chcesz zobaczyć co myślą na ten temat inni? Zajrzyj na stronę blogu „Subiektywnie o finansach” w Facebooku, zarejestruj się jako fan blogu i weź udział w dyskusji.

JUŻ PONAD 235.000 MIŁOŚNIKÓW SUBIEKTYWNOŚCI.. W pierwszym kwartale 2011 r. blog „Subiektywnie o finansach” odwiedzało miesięcznie średnio 235.000 osób miesięcznie. To jedno z najpopularniejszych tych miejsc z sieci, w których pisze się i mówi o finansach. Nie zapominaj kliknąć codziennie www.samcik.blox.pl. W blogu „Subiektywnie o finansach” codziennie znajdziesz co najmniej jeden nowy artykuł.

”SUBIEKTYWNIE O FINANSACH” DOCENIONY. „Fajny pomysł na opowieści o pieniądzach. O gospodarce można pisać nudno albo tak jak Samcik. Mistrzostwo! Nikt tak jak on nie potrafi znaleźć absurdów, kruczków prawnych w umowach i napiętnować tego, co jest w umowach bankowych głęboko schowane” - to wybrane opinie kilkunastu jurorów - przedstawicieli mediów - którzy na prośbę miesięcznika „Press” już po raz drugi przeprowadził doroczne wybory najlepszych blogów prowadzonych przez dziennikarzy. Wśród najlepszych blogów, na drugim miejscu, znalazł się „Subiektywnie o finansach”.