Subiektywnie o finansach

Blog Macieja Samcika, długoletniego dziennikarza ekonomicznego Gazety Wyborczej . O finansach małych i dużych. Mnóstwo ciekawostek na temat pieniędzy. Wiadomości ważne dla domowego budżetu. Porady finansowe i recenzje reklam instytucji finansowych.

Wpisy

  • niedziela, 14 czerwca 2009
    • Witold mówi, że rację ma Jerzy, nie Sławomir. A co ze Stanisławem?

      Po kilku dniach przerwy wracam do sprawy awantury o dywidendę w PKO BP. Muszę, bo w sobotniej „Wyborczej” wypowiedział się mój redakcyjny kolega Witold Gadomski. Wsparł koncepcję prezesa PKO, zakładającą wypłacenie wielkiej dywidendy (która w większej częsci zaisliłaby budżet państwa), a potem emisji nowych akcji przez bank, by zasypać powstałą dziurę w kapitałach. Cały tekst Gadomskiego przeczytasz tutaj.

      Ostrze krytyki Witolda spada w dużej części na media, które jego zdaniem nie rozumieją złożoności całego procesu. Ponieważ kilka dni temu napisałem na blogu komentarz pod tytułem  „Sabotaż? Ogołocą PKO BP z pieniędzy” (czytaj tutaj), sugerowałem, że prezes PKO BP może z tego powodu stracić stołek (o tym tutaj), namawiałem rząd, żeby wreszcie wyjaśnił sprawę (zobacz tutaj) - czuję się wywołany do tablicy.

      Gadomski pisze: Komentarze w mediach podkreślają oczywisty fakt, że zabrany przez akcjonariuszy zysk obniży kapitały własne banku, a tym samym wpłynie na jego zdolność do rozwijania akcji kredytowej. Piszą, że dywidenda zasili budżet państwa - jakby było to czymś szkodliwym. Czy lepiej podnieść podatki? - pyta.

      Oczywiście nie uważam dywidendy za coś z definicji szkodliwego. Udział w zyskach spółki należy się akcjonariuszom - mówić brzydko - jak psu miska. Wątpliwości dotyczą tylko tego, jak zabrane z banku 3 mld zł wpłyną na jego działalność w przyszłości. czy bank będzie mógł udzielić tylu kredytów, ilu by udzielił przy wyższych kapitałach? Czy będzie w stanie walczyć jak równy z równym o palmę pierwszeństwa z należącym do Włochów Bankiem Pekao? Czy będzie go stać na akwizycje innych banków za granicą? To pytania do tego pana - Jerzego Pruskiego, szefa PKO BP.

      Prof. Jerzy Osiatyński mówi, że „jeśli ktoś żyje ze sprzedaży jaj, to nie powinien zabijać kury”. Nie twierdzę, że zabranie z banku 3 mld zł będzie równoznaczne z „zabiciem kury”. Zwracam tylko uwagę, że bank nigdy nie wypłacał tak wielkiej dywidendy, a żyjemy w czasach, w których może potrzebować więcej kapitału niż zwykle (zarówno na udzielanie nowych kredytów, jak i na pokrywanie strat z psującego się portfela tych starych).

      Pisze Witold, że komentatorzy pomijają lub uznają za nieistotną drugą część proponowanej operacji, mianowicie podniesienie kapitału banku przez emisję nowych akcji. Te dwie operacje: dywidenda plus emisja - są ze sobą ściśle związane i trudno je oddzielić. W ostatnich miesiącach kilka dużych banków zagranicznych przeprowadziło podobne operacje. Santander wypłacił 4,8 mld euro dywidendy, a jednocześnie podniósł kapitał akcyjny o 7,2 mld euro. HSBC wypłaciło 7,7 mld dolarów dywidendy i wyemitowało akcje za 19,2 mld dolarów. Bez "marchewki" w postaci dywidend, akcjonariusze nie mieliby powodów podnosić kapitałów. Notowania tych banków również na początku spadły, po czym zaczęły rosnąć.

      Tak, w Europie są przykłady podobnych operacji. Ale czy to dowodzi, iż tego typu informacje są standardem rynkowym? Klasyczne podejście do dywidendy i kapitałów jest jednak inne. Zakłada, że jeśli bank potrzebuje kapitału to zostawia się zysk, a akcjonariusze wykupują nowe akcje. Jeśli zaś bank nie potrzebuje kapitału - wypłaca dywidendę. Będę się upierał, że z punktu widzenia czystej logiki rynkowej plan prezesa PKO Jerzego Pruskiego ma poważny defekt. Dlatego wymaga wyjątkowo dobrego uzasadnienia. A tego prezes PKO BP nie podaje.

      Chciałbym więc zapytać szefa PKO: czy jego bank potrzebuje kapitału, czy też nie? Jeśli potrzebuje, to proszę o jasne uzasadnienie projektu wypłaty dywidendy. Bo teza o tragicznym stanie budżetu państwa na razie jest tylko w sferze domysłów dziennikarzy. A inne uzasadnienie, które podaje Witek Gadomski - to o „marchewce” w postaci dywidendy, która zachęca akcjonariuszy do podnoszenia kapitału - do PKO BP mi nie pasuje.

      Otóż bank, inaczej niż Santandrer lub HSBC, w 51-proc. należy do państwa. Jest też w lepszej sytuacji finansowej, niż większość banków zagranicznych. Uważam, że akcjonariusze mniejszościowi PKO nie potrzebują żadnej „marchewki”, żeby podnieść jego kapitał.  Jeśli bank potrzebowałby wyższych kapitałów, a zarząd przedstawiłby spójny plan przeznaczenia nowych pieniędzy, spółka byłaby w stanie zebrać je z rynku bez uprzedniego drenowania własnych skarbców z dywidendy. Sęk w tym, że prezes PKO żadnego spójnego planu nie przedatawił.

      Czy rynek źle ocenił zapowiedź wypłaty dywidendy i emisji akcji? - pyta Gadomski. I zaraz odpowiada: Notowania akcji PKO BP po ogłoszeniu informacji o wypłacie dywidendy i emisji nowego kapitału przez dwa dni spadały, po czym zaczęły ponownie rosnąć. Ponieważ akcjonariusze otrzymają prawie 3 mld zł dywidendy, zyskają, a nie stracą.

      Cóż, może Witold per saldo będzie miał rację, że akcjonariusze zyskają. Ale na razie jednak tracą. W skali ubiegłego tygodnia kurs akcji PKO BP spadł z 27,2 zł do 26,2 zł, czyli o jakieś 4 proc. W tym samym czasie indeks WIG20 wzrósł z poziomu 2002 pkt. do 2040 pkt., czyli o 2 proc. To znaczy, że na razie rynek ocenia zmiany w PKO BP na ”minus sześć”.

      Akcjonariuszy może cieszyć zapowiedź dywidendy, ale jednocześnie zapowiedź nowej emisji akcji powoduje spadek wartości każdego z papierów, które już posiadają. Udziałowcy dostaną prawa poboru nowych akcji, które będą mogli sprzedać. Tyle, że nie wiadomo jaka będzie cena rynkowa tych praw i czy odzwierciedli spadek wartości „starych” akcji. Na stawianie wniosku, że „ponieważ akcjonariusze otrzymają prawie 3 mld zł dywidendy, zyskają, a nie stracą”  jest moim zdaniem zbyt wcześnie.

      Pisze Gadomski: oczywiście trwałe obniżenie współczynnika wypłacalności byłoby rzeczą niewskazaną. Tyle że już na jesieni zostanie przeprowadzona nowa emisja, a tym samym kapitał banku i współczynnik wypłacalności wzrośnie. Twierdzenie NBP, że przez tych parę miesięcy zagrożona będzie akcja kredytowa banku, jest niepoważne.

      Gadomski z uporem konfrontuje plan prezesa Jerzego Pruskiego z krytyką, którą podniósł w sprawie dywidendy prezes NBP. To wygodna pozycja, bo o prezesie Sławomirze Skrzypku wszyscy mamy podobne zdanie - nie najlepsze. Jednak mój redakcyjny kolega ani słowem nie wspomina, że identyczne z NBP zdanie w sprawie skutków obniżenia współczynnika wypłacalności ma Komisja Nadzoru Finansowego, kierowana przez Stanisława Kluzę. A jej chyba nie można oskarżyć o brak kompetencji.

      Zresztą nawet sam prezes PKO BP - obiecując, że akcja kredytowa mimo wypływu kapitału nie spadnie nawet o 50 gr. (omówienie wywiadu prezesa Pruskiego dla radia PiN - czytaj tutaj) - przyznaje, że wzrost wartości kredytowania w wyniku nowej emisji akcji nastąpi dopiero w 2010 r. Gadomski lekceważąco mówi o „tych paru miesiącach”. W sytuacji, kiedy banki zaczynają odmawiać firmom już nawet kredytów obrotowych, te „parę miesięcy” może jednak mieć znaczenie. Poziom kredytowania firm przez banki w tym okresie może określić długość wychodzenia Polski z kryzysu. O tych „parę miesięcy” troska się też Komisja Nadzoru Finansowego.

      Dalej pisze Gadomski, że największym walorem operacji może być odblokowanie rynku kapitałowego, czego nie dałoby się zrobić bez wypłaty dywidendy, dzięki której operacja sprzedaży nowych akcji w ogóle będzie możliwa. (...) Gdy jesienią uda się duża emisja akcji (tak znacznego podniesienia kapitału nie było jeszcze na warszawskim parkiecie), będzie to dodatkowym sygnałem, że rynek w Polsce najgorsze ma już za sobą.

      W pełni się zgadzam, że sprzedaż dużej emisji akcji byłaby manifestacją dobrej kondycji giełdy i całej gospodarki. Ale nie rozumiem dlaczego emisja byłaby niemożliwa bez wypłaty dywidendy. Tezę o koniecznej „marchewce” dla akcjonariuszy uważam za niewystarczająco uzasadnioną. Czy prezes PKO BP dlatego nagle zmienił zdanie w sprawie dywidendy o 180 stopni, że nagle postanowił pomóc giełdzie i polskiej gospodarce? A może jednak chciał pomóc komu innemu?

      Mój redakcyjny kolega nie porusza za to innej ważnej kwestii. Państwo, wysysając dywidendę z PKO BP, w drastyczny i trwały sposób niszczy autorytet własnego nadzoru bankowego. Komisja Nadzoru Finansowego od dwóch miesięcy domaga się od banków, by nie wypłacały dywidendy i zatrzymały zyski w kasie. - Za kilka miesięcy wzrośnie liczba nie spłaconych kredytów i te rezerwy kapitału się przydadzą - przekonuje Stanisław Kluza, szef KNF.

      Choć sprawa jest delikatna, bo KNF w zasadzie nie może zabronić zagranicznym akcjonariuszom polskich banków wypłaty dywidendy, to prawie wszystkie banki zastosowały się do wytycznych (dywidendę wypłacił tylko malutki Noble Bank). A polski rząd, który powinien wspierać nadzór, pokazuje innym, że regulacje KNF nic nie znaczą.

      Co będzie, jeśli jakiś prywatny bank, należący do zagranicznej grupy bankowej, zacznie mieć kłopoty finansowe z powodu rosnącej góry nie spłaconych kredytów? Czy polskiemu nadzorowi uda się wymusić na właścicielu  podniesienie kapitału, skoro nawet rodzimy rząd traktuje wytyczne nadzoru jak powietrze? Obyśmy nie musieli tego sprawdzać.

      Być może - jak radzi prezes Związku Banków Polskich Krzysztof Pietraszkiewicz - można ograniczyć nieco dywidendę i zostawić trochę grosza w banku? A może - jak chce Ministerstwo Skarbu - warto odwrócić kolejność transakcji i najpierw zapewnić bankowi dodatkowy kapitał z emisji akcji, dopiero potem zabierając mu dywidendę? Nie byłoby wówczas ryzyka, że przez kilka miesięcy spadnie zdolność PKO BP do udzielania kredytów.

      A jeśli inaczej zrobić się nie da - trzeba natychmiast wziąć do budżetu te półtora miliarda złotych, bo inaczej wszystko się zawali - to niech minister finansów albo premier jasno to powiedzą. Są to winni akcjonariuszom mniejszościowym banku PKO BP, którzy na operacji „dywidenda plus emisja akcji” mogą stracić. Akcje PKO BP mają w portfelach wszystkie fundusze emerytalne i inwestycyjne, więc chodzi o pieniądze milionów Polaków.

      Szczegóły wpisu

      Komentarze:
      (3) Pokaż komentarze do wpisu „Witold mówi, że rację ma Jerzy, nie Sławomir. A co ze Stanisławem?”
      Tagi:
      brak
      Kategoria:
      Autor(ka):
      maciek.samcik
      Czas publikacji:
      niedziela, 14 czerwca 2009 22:25
  • sobota, 13 czerwca 2009
    • Tysiąc złotych za zajście w ciążę?

      Prokreacja jest nie tylko przyjemna, ale i może być dochodowa. Podczas gdy my dopiero od roku testujemy "becikowe", tzw. rozwinięte cywilizacje poszły krok dalej - płacą już za samo zajście w ciążę. Rzecz nazywa się zasiłek ciążowy (Health In Pregnancy Grant - HIPG) i od maja tego roku obowiązuje w Wielkiej Brytanii. Zasiłek wynosi 190 funtów (przy kursie 5,25 zł za funta to równowartość naszego becikowego - 1000 zł) i można się o niego starać po 25 tygodniu ciąży. Pieniądze mają służyć temu, żeby przyszła mama mogła sobie kupić owoce, kosmetyki i wszystko czego potrzeba, by utrzymać zdrowie w czasie ciąży. Piękne, hę?

      Co prawda - jak relacjonuje brytyjski "Telegraph" - są tak duże opóźnienia w przyznawaniu pieniędzy, że niektóe przyszłe mamy dostają je na konto dopiero jak już są "zwykłymi" mamami, czyli po porodzie. Teoretycznie odpowiedni urząd ma na wypłatę zasiłku cztery tygodnie od złożenia wniosku przez ciężarną, ale czasami procedura trwa i półtora miesiąca. Tak czy owak, 190 funtów piechotą nie chodzi. A to wszystko w kraju, który jest najbliżej bankructwa wśród wszystkich największych potęg gospodarczych świata. Piszę o tym tutaj .

      Nota bene o kobiety w ciąży dba nie tylko brytyjski rząd, ale też niejaki Commonwealth Bank. Co doskonale widać na załączonym obrazku. Ciekawe kiedy tę "niszę rynkową" zauważą polskie instytucje finansowe i ich marketingowcy?


      Szczegóły wpisu

      Komentarze:
      (1) Pokaż komentarze do wpisu „Tysiąc złotych za zajście w ciążę?”
      Tagi:
      brak
      Kategoria:
      Autor(ka):
      maciek.samcik
      Czas publikacji:
      sobota, 13 czerwca 2009 18:18
    • Jeden Ronaldo = prawie pół Pandita = ponad dziewięć Wancerów

      Światem sportu wstrząsnęła w piątek wiadomość o rekordowym transferze jednego z najlepszych piłkarzy świata - Cristiano Ronaldo. Przejdzie on z Manchesteru Utd do Realu Madryt za 94 mln euro. I będzie najdroższym futbolistą w historii. Dużo ciekawsze dla mnie jest jednak to jaką roczną pensję wynegocjował u nowego pracodawcy Ronaldo. Otóż według doniesień prasy sportowej miałoby to być 9,5 mln funtów w pierwszym roku sześcioletniego kontraktu (później jego zarobki mają rosnąć). To równowartość 11,2 mln euro. Sporo, jak za kopanie piłki. Nawet takie kopanie:


      Jak gaża Ronaldo ma się do zarobków bankowców? Cóż, są tacy, co zarabiali od niego znacznie więcej... Vikram Pandit, prezes Citigroup - do niedawna największego banku świata - w zeszłym roku zarobił równowartość 26 mln euro (przy obecnym kursie euro do dolara: w oryginalnej walucie - 38 mln dol.). W tym roku Pandit pracuje już tylko za jednego dolara, więc porównywać z Ronaldo się nie może.Moja żona twierdzi, że nie jest również tak piękny :-). Zresztą zobaczcie sami. Dla ułatwienia: Pandit po lewej:

      Tak samo, jak Josef Ackermann, prezes Deutsche Banku. W 2007 roku wziął z kasy banku 14,7 mln euro, a więc też więcej, niż zarobi Ronaldo. Ale w zeszłym roku jego pobory spadły do 1,4 mln euro.

      A prezesi banków nad Wisłą? Nawet ci najbardziej wzięci - Józef Wancer z BPH oraz Luigi Lovaglio z banku Pekao (ten ostatni jest akurat "tylko" wiceprezesem, ale z gażą wyższą od prezesa) - w stosunku do wirtuoza futbolu zarabiają grosze. Wancer w zeszłym roku zgarnął 5,7 mln zł, a Lovaglio - 6 mln zł. To kosmiczne pieniądze, ale jednak dziewięć razy mniejsze od wypłaty, jaką dostanie od "Królewskich" słynny CR7. Dlaczego mimo wszystko nie należy żałować prezesów banków, że zarabiają mniej, niż Ronaldo? Czytaj tutaj.

       

      Szczegóły wpisu

      Komentarze:
      (0)
      Tagi:
      brak
      Kategoria:
      Autor(ka):
      maciek.samcik
      Czas publikacji:
      sobota, 13 czerwca 2009 13:28
  • piątek, 12 czerwca 2009
    • Obligacje skarbowe - zysk bez ryzyka?

      Pamiętacie słynną reklamówkę obligacji Skarbu Państwa z hasłem ”Zysk bez ryzyka”? Niektórzy analitycy i ekonomiści do dziś się zżymają, że to hasło nie jest do końca prawdziwe. I przypominają los przedwojennych obligacji, wyemitowanych choćby w latach 30. minionego stulecia. Po wojnie komunistyczne władze ich nie uznaly, zaś obecnie Ministerstwo Finansów uważa, że papiery te już się przedawniły. Oto jedna z takich obligacji:

      przedwojenna obligacja skarbowa

      Uważam, że dziś - w niepodległej Polsce - państwo powinno przedwojenne obligacje jakoś rozliczyć. Może nie w stu procentach, może na raty, ale powinno. Im szybciej, tym lepiej, bo niektórzy ze śmiałków, starających się o sprawiedliwość z sądzie, wywalczyli już korzystne dla siebie wyroki. Pisze o tym dziś na pierwszej stronie ”Gazety Wyborczej” mój redakcyjny kolega Tomek Prusek (czytaj tutaj).

      To wstyd, że posiadacze starych obligacji muszą żebrać w sądach, żeby państwo oddało pożyczone pieniądze. W 2006 r. ekscentryczny amerykański adwokat Ed Fagen, składając w Nowym Jorku pozew przeciwko państwu rządowi polskiemu, ministrowi finansów, Narodowemu Bankowi Polskiemu, miastu Warszawa i Citibankowi, powiedział wprost: - Obligacje są formą pożyczki państwa u swoich obywateli. Na bonach jest wyraźnie napisane, że pieniądze zwróci Rzeczpospolita Polska. Nie rząd między 1947, a 1990 rokiem. Ani nie wówczas, gdy będzie miał z czego. Po prostu musi zapłacić.

      Dziś też Ministerstwo Finansów reklamuje obligacje jako źródło pewnego i bezpiecznego zysku. Zresztą zobaczcie sami. Link tutaj.

      Mnie, jako posiadaczowi obligacji dziesięcioletnich jednej z ubiegłorocznych emisji (zresztą całkiem przyzwoicie oprocentowanych, obecnie bodaj 6,45 proc. rocznie), w ogóle nie mieści się w głowie, że państwo mogłoby tych obligacji w terminie ode mnie nie wykupić. Więcej, namawiam każdego, by część swoich oszczędności trzymał w rządowych obligacjach. Zwłaszcza że mozna je wygodnie kupić przez internet (sam tak zrobiłem i chwalę sobie tę ścieżkę komunikacji z Ministerstwem Finansów).

      Ale czy mój zysk rzeczywiście będzie bez ryzyka? Przypadek posiadacza przedwojennych papierów, który o swoje pieniądze - z papierów wyemitowanych co prawda przed wojną, ale przecież przez niepodległą Rzeczpospolitą - walczył w sądach przez bite siedem lat, każe mieć w tej kwestii pewne wątpliwości. Chociaż wątpliwości pewnie by opadły, gdyby Ministerstwo finansów reklamowało swoje obligacje tak, jak kilka lat temu Bank Pekao :-)



      Szczegóły wpisu

      Komentarze:
      (4) Pokaż komentarze do wpisu „Obligacje skarbowe - zysk bez ryzyka?”
      Tagi:
      brak
      Kategoria:
      Autor(ka):
      maciek.samcik
      Czas publikacji:
      piątek, 12 czerwca 2009 09:51
    • Citi podwyższa prowizje. Z kulturą.

      Zła wiadomość. Od początku lipca klienci banku Citi Handlowy zapłacą wyższe prowizje. Do tej pory był to jeden z nielicznych dużych banków, które jeszcze nie podwyższały klientom opłat. Niestety, do czasu.

      Co się zmieni? Podstawowe CitiKonto podrożeje z 4,99 zł do 6,99 zł miesięcznie, tyle samo będzie kosztowało internetowe konto CitiOne direct (dziś klienci płacą za nie od 1,99 do 5,99 zł). Podrożeje też korzystanie z karty debetowej: 2 zł do 2,99 zł miesięcznie. Wzrosną prowizje za przelewy, ale tylko te realizowane za pośrednictwem „żywego” operatora telefonicznego i w oddziale.

      Szansę, żeby nie płacić więcej, niż teraz, będą mieli tylko ci, którzy aktywnie korzystają ze swojego konta. W przypadku CitiKonta zamiast 6,99 zł będzie można płacić tylko 3,99 zł pod warunkiem, że wpływy będą wyższe niż 1500 zł lub obroty bezgotówkowe kartą debetową przekroczą 500 zł. CitiOne direct może być bezpłatne, ale wpływy muszą przekroczyć 2500 zł miesięcznie.

      Jestem bardzo ciekaw jak te podwyżki przyjmą klienci. Bo - muszę przyznać - bank dobrze przygotował się do zakomunikowania im złych wieści. Nie ma żadnego chowania się po kątach, ani wpisywania nowych prowizji do regulaminów małą czcionką licząc, że nikt nie zauważy. Bank wyśle tego samego dnia informację prasową do dziennikarzy i list do klientów.

      Dzięki temu prostemu zabiegowi amerykański bank zapewne uniknie skandalizujących artykułów pod hasłem: „od rana do redakcji dzwonili oburzeni i zdenerwowani posiadacze rachunków...”.  Bo zanim klienci zaczną dzwonić, dziennikarze już podwyżki opiszą, nie używając wysokich tonów. A klienci? Może będą dzwonili do redakcji rzadziej, niż posiadacze kont innych banków, bo razem z listem dostaną przejrzystą tabelkę z porównaniem nowych prowizji. A tam czarno na białym będzie napisane co się zmienia. Bez tajemnic i robienia ludzi w bambuko.

      Dzięki temu, otrzymując kolejny wyciąg z konta, posiadacze CitiKont nie będą się czuli tak... hmmm... rozbici, jak delikwent z tej, dość zabawnej zresztą, reklamówki Citi.


      Otwarta komunikacja i przejrzyście zrobione materiały informacyjne mogą pozwolić Citi Handlowemu wyjść z tarczą z trudnej sytuacji - a taką jest zawsze podwyżka prowizji. Czyżby marketingowcy amerykańskiego banku wzięli sobie do serca wizerunkowe tarapaty innych banków, które unikały uczciwej komunikacji z klientami.

      W nowych prowizjach, które serwuje klientom Citi nie podoba mi się tylko to, że jeśli klient będzie chciał zmienić konto na tańsze, to od lipca zapłaci za tę zmianę 19,99 zł prowizji. Podobny manewr zniechęcający zastosował bank Pekao wprowadzając nową ofertę kont. „Starzy” klienci płaca więcej, a jak chcą zamienić konto na nowe, tańsze - muszą najpierw zamknąć stare konto. Szczegóły znajdziesz tutaj. Sprytne.

      Szczegóły wpisu

      Komentarze:
      (2) Pokaż komentarze do wpisu „Citi podwyższa prowizje. Z kulturą. ”
      Tagi:
      brak
      Kategoria:
      Autor(ka):
      maciek.samcik
      Czas publikacji:
      piątek, 12 czerwca 2009 07:41
  • czwartek, 11 czerwca 2009
    • SKOK-ów wojny z bankami i urzędami

      Popularne SKOK-i, w których oszczędza i pożycza pieniądze już prawie dwa miliony Polaków, nie mają ostatnio dobrej passy. A ściślej mówią nie ma jej "czapka" całego systemu, Kasa Krajowa SKOK, która zdążyła już podpaść chyba wszystkim możliwym urzędom. Tylko w tym tygodniu centrala SKOK-ów dostała bolesne prztyczki w nos od Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) oraz Komisji Nadzoru Finansowego (KNF).

      KNF w środę nie zgodziła się, by niejaki Grzegorz Buczkowski, członek tzw. "Wielkiej Piątki" (według tygodnika "Polityka" kontrolującej władzę w systemie SKOK-ów) został prezesem dwóch towarzystw ubezpieczeniowych działających w systemie SKOK. Według nadzoru Buczkowski nie dawałby rękojmi "stabilnego i ostrożnego zarządzania" oboma firmami. Przypomnijmy, że w zeszłym roku KNF z podobnego powodu nie dał licencji na utworzenie banku SKOK-ów. Uznał, że Grzegorz Bierecki, prezes Kasy Krajowej, nie też nie daje rękojmi "stabilnego i ostrożnego zarządzania" bankiem.

      To wszystko nie zwiększa zaufania do menedżerów sprawujących kontrolę nad górą prawie 10 mld zł oszczędności, które ulokowali w SKOK-ach polscy ciułacze. Najwyraźniej nadzór finansowy nie ocenia zbyt wysoko kompetencji prezesów "krajówki". Dobrze, że szefom Kasy Krajowej udało się przynajmniej oczyścić z zarzutów niegospodarności w czasach, kiedy prowadzili wielkopolski bank WBR. Wyglądało na to, że Grzegorz Bierecki może odpowiadać za udział w doprowadzenia WBR do bankructwa, ale prokurator nie skierował jednak do sądu aktu oskarżenia.

      SKOK-i mają też na pieńku z Sądem Najwyższym, który niedawno zabronił im udzielać pożyczek na dłuższy okres, niż pięć lat. To też był dla centrali SKOK-ów bolesny prztyczek. Sąd dał bowiem do zrozumienia, że SKOK-i nie powinny upodobniać się do banków. Już od bodaj pięciu lat na łamach "Gazety Wyborczej" powtarzam, że SKOK-i zbyt daleko odeszły od lokalności i samopomocowych ideałów, które leżały u podstaw ich powołania.

      Ale najwięcej problemów wierchuszka SKOK-ów ma ostatnio ze swoimi reklamami. UOKiK ogłosił we wtorek, że podejrzewa SKOK-i o wprowadzanie w błąd klientów. Według inspektorów jedna z emitowanych reklam zawierała niezgodną z prawdą sugestię, że kasy nie mogą ryzykownie inwestować pieniędzy swoich członków. A tym samym - że są bezpieczniejsze od banków

      Nie wiadomo o którą reklamę SKOK-ów tym razem chodzi. Ale to już nie pierwsze kontrowersje wokół reklam SKOK-ów. Kasy nie od dziś specjalizują się w agresywnej reklamie, uderzającej w konkurencyjne dla nich banki. Pół roku temu wielkie kontrowersje wzbudziła ta reklamówka SKOK-ów z hasłem "nie wińcie nas za kryzys, nie jesteśmy bankami".

      To był ewidentnie chwyt poniżej pasa (dlaczego? czytaj tutaj). Reklamę skrytykowała Komisja Nadzoru Finansowego i Związek Banków Polskich. Zresztą chyba słusznie, bo w dobie kryzysu podrywanie zaufania do jakiejkolwiek instytucji finansowej nie jest zbyt odpowiedzialnym postępowaniem. Zwłaszcza jeśli robi to jej konkurencja. SKOK-om też jesienią zeszłego roku, kiedy istniała realna groźba panicznego wyjmowania pieniędzy z banków przez ciułaczy, nikt nie wypominał, że nie mają państwowych gwarancji dla depozytów. Wystarczyłaby jadna taka reklamówka albo artykuł prasowy, a system SKOK-ów mógłby stanąć na krawędzi załamania.

      Akurat jeśli chodzi o reklamę - bijącą mniej lub bardziej elegancko w banki - SKOK-i mają się od kogo uczyć. Na Zachodzie ich odpowiedniki, tzw. unie kredytowe, mają podobne strategie marketingowe. Zresztą sami zobaczcie.  Za chwilę pokażę Wam reklamówkę jednej z unii kredytowych. Po jednej stronie ekranu sztywny jak pal, wygarniturowany i niespecjalnie inteligentny bankier, a z drugiej sympatyczny, uśmiechnięty i wyluzowany "unionista". Bankier mówi: - Jestem bankiem i kocham was!. Wychodzi mu nieszczerze. - Mam wielkie problemy, by wyrazić moje uczucia. - tłumaczy się głupio, budząc politowanie "unionisty". On nie ma takich problemów: - Po prostu kocham moich członków! - wykrzykuje z uśmiechem. Bankier natychmiast małpuje po nim: "Unionista" na to: - Zaraz, zaraz, przecież ty nie masz członków, masz akcjonariuszy - odpowiada. W domyśle: "to ich musisz kochać, głąbie".

      W sumie to nawet zabawne. Szkoda tylko, że - przynajmniej w przypadku naszych SKOK-ów - ten przekaz nie ma wiele wspólnego z rzeczywistością. Bo nasze SKOK-i właśnie robią wszystko, by upodobnić się do banków, a nie się od nich pozytywnie odróżnić.  

      .




      Szczegóły wpisu

      Komentarze:
      (1) Pokaż komentarze do wpisu „SKOK-ów wojny z bankami i urzędami”
      Tagi:
      brak
      Kategoria:
      Autor(ka):
      maciek.samcik
      Czas publikacji:
      czwartek, 11 czerwca 2009 15:55
    • Co się komu należy jak psu miska? Wasze komentarze do sprawy dywidendy PKO BP

      Z Waszych komentarzy do artykułów „Gazety Wyborczej” o dywidendzie, którą rząd chce wypłacić z PKO BP wybrałem kilka, które chyba dość dokładnie odzwierciedlają jedną z najwazniejszych osi sporu. Zobaczcie:

      Spółka akcyjna ma za główne zadanie przynosić zysk akcjonariuszom. Bessa powoduje mniejsze zapotrzebowanie na kredyty. PKO BP jest w dobrej kondycji i nie potrzeba go dokapitalizować. W sytuacji, gdy bank nie znajdzie wiarygodnych biznesplanów, to i tak ulokuje pieniądze w bonach skarbowych. A wypłacona dywidenda, przepuszczona przez budżet państwa i wypłacona ludziom, spowoduje wzrost popytu konsumpcyjnego, co zmniejszy deficyt państwa, spowoduje zmniejszenie zapotrzebowania państwa na kredyt i spadek stóp procentowych NBP. (Dyletant)

      Dywidenda jest należna akcjonariuszom jak psu miska! Powinna być płacona bez szemrania, bo po to akcjonariusze wyłożyli kapitał, by firma przynosiła im zyski. Powtarzam: im, a nie firmie dla samej siebie. To wyłączna wola akcjonariuszy co zrobić z wypracowanym zyskiem, a nie jakichś komentatorów, zarządców, itp. menażerii. Zabieranie dywidendy jest najbardziej racjonalną metodą wpływania na zarządzanie firmą przez akcjonariuszy. Zarząd firmy nie ma wówczas kasy na zbędne sekretarki, ekstra samochody i nie ma możliwości wyprowadzania kasy. Chce mieć środki na rozwój? To niech przygotuje projekcje tego rozwoju i przekona do tego akcjonariuszy, by zechcieli objąć dodatkową emisję akcji. Proste jak konstrukcja cepa. (Monter)

      Inwestorzy zapłacą 19 proc. podatku od dywidendy, aby otrzymać prezesa Pruskiego na stołku. Za resztę pieniędzy odkupią akcje w ramach prawa poboru. I wyjdą na zero. Zyska minister finansów i prezes banku. Stracą ciułacze, którzy kupili akcje na rynku pierwotnym. (acb)

      To niedźwiedzia przysługa dla drobnych akcjonariuszy. Owszem dostaną dywidendę, ale wartość akcji spadnie na pysk o kilka, może kilkanaście złotych. Co to ma wspólnego z nagradzaniem akcjonariuszy? Decyzja o pozbyciu się całego zysku w postaci dywidendy jest szkodliwa dla banku, bo pozbawia go środków na rozwój. Chyba tylko idiota kupi akcje takiej firmy. Niezależnie od tego, czy to suwerenna decyzja, czy wymuszona - to zarząd odpowiada za nią. Przyczynienie się do strat firmy powinno się kończyć więzieniem. (amis)

      Szczegóły wpisu

      Komentarze:
      (2) Pokaż komentarze do wpisu „Co się komu należy jak psu miska? Wasze komentarze do sprawy dywidendy PKO BP”
      Tagi:
      brak
      Kategoria:
      Autor(ka):
      maciek.samcik
      Czas publikacji:
      czwartek, 11 czerwca 2009 09:48
  • środa, 10 czerwca 2009
    • Rządzie, nie kręć już więcej w sprawie dywidendy PKO BP!

      Niech rząd wreszcie przestanie kręcić w sprawie dywidendy PKO! Od poniedziałku, gdy Jerzy Pruski, prezes PKO BP, niespodziewanie ogłosił, że bank może zostać wydrenowany z całego ubiegłorocznego zysku, minęły już dwa dni. A my nadal nie wiemy jaką rolę w tej sprawie odgrywa rząd. Czy chce zabrać z banku megadywidendę, czy też jednak nie?

      Każdy z trzech jego przedstawicieli mówił wczoraj co innego. Minister Finansów Jacek Rostowski twierdzi, że dywidenda zostanie wypłacona i nikomu z tego powodu nie stanie się krzywda. Rzecznik resortu skarbu sugeruje, że może wypłatę dywidendy zablokować na walnym zgromadzeniu, bo uważa, że bank najpierw powinien podnieść kapitał. A premier Donald Tusk z miłością w oczach mówi, że „przyjrzy się sprawie w najdrobniejszych detalach”.

      Mniejszościowi akcjonariusze banku (w połowie należącego do państwa) a także pozostali inwestorzy giełdowi słusznie zadają sobie pytanie: o co chodzi? A brak odpowiedzi wliczają w cenę akcji. W ciągu dwóch dni wycena giełdowa PKO BP obniżyła się o prawie dwa miliardy złotych. To oznacza, że niespójne wypowiedzi przedstawicieli rządu kosztowały go już miliard złotych - o tyle spadła wartość akcji banku, należących do państwa. Nie wiem czy rząd robi to z premedytacją, czy w sposób niezamierzony. Ale chaos, jaki wywołują premier i ministrowie w sprawie dywidendy PKO BP nic dobrego bankowi nie przyniesie. Biura maklerskie już obniżają oceny wartości banku.

      Nie mniej pytań mam do Jerzego Pruskiego, prezesa PKO BP. Zwłaszcza po moich wtorkowych rozmowach z analitykami i ekonomistami. Do opisywanych przeze mnie wcześniej scenariuszy - w tym takiego, że Pruski stał się narzędziem w ręku ministra finansów przeciwko ministrowi skarbu (całą tę hipotezę znajdziesz tutaj) - dochodzi jeszcze jeden scenariusz, też prawdopodobny. Zakłada on, że mamy do czynienia z katastrofalnym w skutkach nieporozumieniem.

      Otóż resort skarbu twierdzi, że od początku forsował plan, by PKO BP sprzedał akcje i zdobył kapitał, a dopiero później podzielił się nim z akcjonariuszami. Dzięki tej operacji skarb państwa zassałby pieniądze z PKO BP zamiast po prostu emitować nowe obligacje i zwiększać deficyt budżetowy. Można mieć do tej koncepcji zastrzeżenia - to jest mimo wszystko działanie na szkodę akcjonariuszy mniejszościowych banku - ale byłaby w tym jakaś logika.

      No i to stawiałoby w innym świetle samego prezesa Pruskiego. Zamiast najpierw pozwalać na drenowanie banku z pieniędzy, a potem myśleć o emisji, postąpiłby bardziej racjonalnie z punktu widzenia banku. Nie trzeba byłoby go też podejrzewać o uleganie naciskom tego lub innego ministra. Bo też i trzeba przyznać, że do tej pory prezes Pruski wyróżniał się wśród ludzi z branży bankowej niezależnością myślenia. Wiele osób,  z którymi rozmawiałem, podkreśla, że Pruski jest ostatnim człowiekiem, który pozwoliłby dawać sobą manipulować ministrom. Z tego właśnie powodu - że Sławomir Skrzypek próbował ograniczać jego uprawnienia - Pruski odszedł jakiś czas temu z Narodowego Banku Polskiego.

      Czy prezes Pruski dogadał się w ten sposób (”najpierw emisja, a potem dywidenda”) z ministerstwem skarbu? Jeśli tak to dlaczego na konferencji prasowej powiedział coś innego? Pomylił się? Nieprecyzyjnie się wyraził? Sprawę dodatkowo zamydla to, że niektórzy analitycy, z którymi rozmawiałem ja i moja koleżanka redakcyjna Nina Hałabuz, twierdzą że na spotkaniu z nimi (odbyło się po konferencji dla prasy) prezes wypowiadał się nieco inaczej. Nie padły słowa, że najpierw będzie wypłacona dywidenda, a potem emisja akcji. Czyżbyśmy więc mieli do czynienia z wielkim nieporozumieniem? Ale dlaczego w takim razie Ministerstwo Skarbu nie próbuje bronić ani tłumaczyć prezesa PKO BP? Czyżby minister Aleksander Grad chciał wykorzystać tę sprawę jako pretekst do ”odstrzelenia” Pruskiego? To są pytania, na które poszukuję dziś odpowiedzi.

      A tak na marginesie: rozczuliła mnie wtorkowa troska o los polskiego sektora bankowego, przedstawiana na konferencji prasowej przez prezesa NBP. Sławomir Skrzypek z taką emfazą krytykował rząd i Pruskiego, że mam niejasne podejrzenia, iż jest to element personalnej zemsty na obecnym prezesie PKO BP. Pamiętacie głośny konflikt w NBP, kiedy Pruski - ówczesny wiceprezes banku centralnego - zarzucił Skrzypkowi ograniczanie jego kompetencji? Teraz Skrzypek może się odegrać i z tej okazji skwapliwie korzysta.

      PS. W świetle najnowszych wypowiedzi prezesa PKO BP dla Radia PiN raczej odpada hipoteza, że Jerzy Pruski się pomylił lub czegoś nie dopowiedział. Ewidentnie realizuje pomysł „najpierw dywidenda, potem emisja”. I ewdentnie robi to wbrew Ministerstwu Skarbu. 

      Szczegóły wpisu

      Komentarze:
      (5) Pokaż komentarze do wpisu „Rządzie, nie kręć już więcej w sprawie dywidendy PKO BP!”
      Tagi:
      brak
      Kategoria:
      Autor(ka):
      maciek.samcik
      Czas publikacji:
      środa, 10 czerwca 2009 08:35
  • wtorek, 09 czerwca 2009
    • Czy prezes PKO BP straci stołek z powodu afery dywidendowej?

      Wygląda na to, że sprawa dywidendy w PKO BP może położyć się cieniem na karierze Jerzego Pruskiego, prezesa banku. W poniedziałek Pruski ogłosił, że chciałby przekazać na dywidendę prawie cały ubiegłoroczny zysk banku - 2,88 mld zł. Analitycy pukają się w czoło. We wczorajszym komentarzu nazwałem tę decyzję sabotażem. (przeczytasz go tutaj). Bo drenowanie PKO BP z pieniędzy w czasie, kiedy bank ma w warunkach kryzysu ciągnąć akcję kredytową całej branży, to rzeczywiście byłby sabotaż.

      Było niemal pewne, że zmiana frontu prezesa PKO BP musi wynikać z nacisków ministerstwa skarbu, które ma kontrolny pakiet akcji w PKO BP i decydujący głos co do obsady rady nadzorczej (więc i zarządu). Ale z wypowiedzi rzecznika resortu skarbu, którą cytujemy w dziesiejszej ”Gazecie Wyborczej” wynika, że dywidendowy wyskok prezesa Pruskiego mógł być jego samodzielną inicjatywą!

      Otóż rzecznik mówi: - Tak wysoka dywidenda to propozycja zarządu banku, ustosunkujemy się do niej podczas walnego zgromadzenia. W ocenie skarbu państwa potrzebne jest przede wszystkim wzmocnienie kapitałowe PKO BP, by bank mógł zwiększać liczbę udzielanych kredytów. Cały tekst przeczytasz tutaj

      To dość jasna sugestia, że ministerstwo skarbu nie popiera dążeń prezesa PKO BP, by wydrenować bank z dywidendy. A więc samowolka Jerzego Pruskiego? A może jego układ z ministrem finansów Jackiem Rostowskim ponad głową ministra skarbu Aleksandra Grada? Rostowski z otwartymi ramionami przyjąłby w budżecie państwa półtoramiliardowy prezent z dywidendy od PKO BP.

      W obu przypadkach prezes PKO BP kładzie głowę pod topór. Minister Skarbu zapewne nie będzie tolerował szefa dużego banku, który podejmuje ważne decyzje o dywidendzie bez konsultacji ze swoim przełożonym lub po konsultacjach z... innym ministrem.

      Ale jest też trzeci scenariusz: otwarcie mówię, że najmniej prawdopodobny. Może być też tak, że sprawa dywidendy była wcześniej uzgodniona przez Pruskiego i Grada, ale po pierwszych - miażdżących - reakcjach na ten chory pomysł minister Grad postanowił się od całej afery odciąć. Wtedy Jerzy Pruski, jako piorunochron ministra Grada, zapewne ocaliłby stanowisko prezesa PKO BP. Ocaliłby stanowisko, ale stracił twarz, biorąc na siebie ciężar wyjątkowo głupiego pomysłu.


      Szczegóły wpisu

      Komentarze:
      (10) Pokaż komentarze do wpisu „Czy prezes PKO BP straci stołek z powodu afery dywidendowej?”
      Tagi:
      brak
      Kategoria:
      Autor(ka):
      maciek.samcik
      Czas publikacji:
      wtorek, 09 czerwca 2009 09:07
  • poniedziałek, 08 czerwca 2009
    • Sabotaż? Ogołocą PKO BP z pieniędzy.

      Rząd postanowił zabrać z PKO BP cały ubiegłoroczny zysk - 2,88 mld zł. W zasadzie nie powinniśmy być aż tak bardzo zaskoczeni. Nie dalej jak tydzień temu wiceminister skarbu przyznał, że państwo, mające w PKO BP pakiet 51 proc. akcji, będzie chciało wziąć dywidendę w takiej wysokości, która „nie naruszy interesów spółki”. I co? Dziś rano zarząd PKO BP ogłosił, że zarekomenduje wypłatę prawie ubiegłorocznego zysku! Do kasy państwa trafi 1,45 mld zł.

      To zakrawa na sabotaż. Polski rząd jest prawdopodobnie jedynym na świecie, który z premedytacją drenuje własny bank z kapitału. Gdy rządy w Niemczech, Francji, Wielkiej Brytanii, czy we Włoszech robią wszystko, by wzmocnić kapitałowo swoje banki, polski minister skarbu zabiera z PKO BP pieniądze, które mogłyby pójść na kredyty dla firm i zwykłych ludzi. I to w sytuacji, gdy akcja kredytowa we wszystkich bankach hamuje, dusząc gospodarkę. PKO BP jest na tyle dużym bankiem, że mógłby tę sytuację odwrócić.

      Jednocześnie zarząd PKO BP ogłosił, że chce wyemitować nowe akcje. Nawet do 650 mln papierów o łącznej wartości 17 mld zł. Prezes PKO BP Jerzy Pruski na konferencji prasowej oświadczył, że tak naprawdę emisja będzie mniejsza - wyniesie ok. 5 mld zł. Tak czy owak to skandal, że jedną ręką z banku wysysa się pieniądze, a w tym samym czasie drugą rękę wyciąga się do inwestorów po świeżą gotówkę. To niepoważne traktowanie inwestorów. Albo bank potrzebuje świeżego kapitału albo nie.

      Szczegóły wpisu

      Komentarze:
      (5) Pokaż komentarze do wpisu „Sabotaż? Ogołocą PKO BP z pieniędzy. ”
      Tagi:
      brak
      Kategoria:
      Autor(ka):
      maciek.samcik
      Czas publikacji:
      poniedziałek, 08 czerwca 2009 12:43

Wyszukiwarka

Kanał informacyjny

Maciej Samcik

Od 1997 r. dziennikarz ekonomiczny „Gazety Wyborczej”. Specjalizuje się w tematyce finansowej. Pisze o bankach, giełdzie, funduszach inwestycyjnych oraz finansach osobistych. Autor i współautor poradników o oszczędzaniu, rankingów i konkursów giełdowych.
Laureat prestiżowych nagród dziennikarskich, w tym nagrody „Grand Press”.
Pochodzi z Poznania. Z wykształcenia ekonomista, absolwent Uniwersytetu Ekonomicznego w Poznaniu.


użytkowników on-line